Metodoloji
Sayılar nasıl hesaplanıyor?
ikperformans, bordro, PDKS, ERP ve performans verisini birleştirip işgücü maliyetini yönetim kararına çeviren bir işgücü karar zekâsı platformudur. Bu sayfa, ekranda gördüğünüz her sayının nasıl üretildiğini açıklar: hangi tablodan geldiğini, hangi formülle hesaplandığını, hangi varsayıma dayandığını, neyin hariç tutulduğunu ve sonucun güven seviyesini. Amaç, bir bulguyu tartışırken "bu sayı nereden geliyor?" sorusunun cevapsız kalmamasıdır.
Her bulgu bir kaynağa, bir formüle ve bir döneme bağlanır. Sonuçlar "kesin tasarruf" değil "incelenebilir fırsat" olarak sunulur; yani insan doğrulaması gerektiren bir inceleme başlığıdır. Varsayımlar ve hariç tutulanlar ekranda görünür, gizlenmez.
Problem
İşgücü raporlarının çoğu, sayının nereden geldiğini göstermez. Bir yönetici "fazla mesai maliyeti şu kadar" cümlesini tartışamaz; çünkü hangi kalemlerin dahil olduğu, hangi dönemin alındığı ve hangi varsayımın yapıldığı görünmez. Karar toplantısında tartışma sayının doğruluğuna kayar, asıl konu olan aksiyona sıra gelmez.
Nasıl ölçülür?
- Veri kaynağıHer gösterge hangi tablodan, hangi alandan ve hangi tarih aralığından türetildiğini taşır.
- FormülHesap açık yazılır. Türetilmiş alanlar (ör. kapasite) hangi girdiden çıktığıyla birlikte gösterilir.
- DönemKarşılaştırmalar aynı takvim aralığında yapılır; kısmi ay verisi kısmi olarak işaretlenir.
- VarsayımYetkinlik eşleşmesi, vardiya tanımı ve maliyet birimi gibi kabuller listelenir.
- Hariç tutulanlarYasal zorunlu mesai, arıza kaynaklı duruş ve izin devri gibi kalemler ayrıştırılır.
- Güven seviyesiYüksek / orta / düşük — veri bütünlüğü ve türetme sayısına göre, gerekçesiyle.
ikperformans nasıl çözer?
- Fazla mesai maliyeti: onaylı mesai saati × mesai birim maliyeti. Onaysız kayıtlar ayrı gösterilir.
- Devamsızlık etkisi: devamsız saat × o kadronun saatlik işveren maliyeti + yerine çalışan varsa mesai farkı.
- Kapasite: vardiya planındaki teorik saat − izin, devamsızlık ve duruş; yetkinlik matrisiyle kesişim alınır.
- Performans/maliyet karşılaştırması: aynı dönemde maliyet artışı ile çıktı veya hedef gerçekleşmesi yan yana konur.
- İncelenebilir fırsat: bir bulgunun teorik üst sınırı değil, aynı yetkinlik grubunda gerçekten karşılanabilir kısmı.
- Model ve formül sürümlenir; bir hesap değişirse hangi sürümle üretildiği kayıtta kalır.
Örnek
Aşağıdaki sayılar gerçek bir müşteriye ait değildir; hesaplama mantığını göstermek için kurgulanmış örnek şirket verisidir.
Nasıl hesaplandı?
Veri kaynakları: PDKS giriş-çıkış, bordro mesai kalemleri, vardiya planı, yetkinlik matrisi.
Formül: (onaylı mesai saati × mesai birim maliyeti) − aynı yetkinlik grubunda karşılanabilir saat.
Hariç tutulanlar: Yasal zorunlu mesai, arıza/acil duruş mesaisi, izin devri.
Neden 'orta' güven: Kapasite doğrudan ölçülmedi, vardiya planından türetildi.
Sık sorulan sorular
"Kesin tasarruf" ile "incelenebilir fırsat" farkı nedir?
Kesin tasarruf, uygulandığında garanti edilen bir kazançtır ve bu ürün böyle bir taahhüt vermez. İncelenebilir fırsat, verinin işaret ettiği ve bir yöneticinin incelemesi gereken alandır; doğrulandığında bir kısmı gerçekleşebilir.
Veri kalitesi düşükse ne olur?
Gösterge üretilir ama güven seviyesi düşürülür ve eksik alan ekranda işaretlenir. Eksik veri, sayının uydurulmasına gerekçe olmaz.
Yapay zekâ sonuçları uyduruyor mu?
Finansal hesaplar kural tabanlıdır, model değildir. Yapay zekâ yalnız metin çıkarımı gibi alanlarda kullanılır ve çıktısı kaynağa bağlanır.
Hesap değişirse eski raporlar ne olur?
Formüller sürümlenir; eski rapor hangi sürümle üretildiyse o şekilde saklanır.
İlgili sayfalar
İşgücü maliyet analiziFazla mesai maliyetiDevamsızlık maliyetiİşgücü karar zekâsı
Kendi verinizle doğrulayın
Metodoloji bir sayfada okunur; asıl cevap sizin verinizde. Bir departman ve bir ay yeter.